دوره‌های بیان تفسیر
آموزش مهارت‌های تخصصی بیان و تفسیر قرآن کریم در دو سطح مقدماتی و تکمیلی
قالب‌های بیان تفسیر ۱
- اهمیت و ضرورت رجوع به قرآن، تفسیر و مهارت‌های بیان تفسیر
- روش سؤال داخلی و کارورزی
- روش سؤال خارجی (جواب به وسیله یک آیه) و کارورزی
- روش سؤال خارجی (جواب به وسیله چند آیه) و کارورزی
- روش داستانی (داستان‌های متن قرآن)
روش‌های دسته‌بندی موضوعات قرآن ۱
- کلیات (مقدمه، ضرورت و اهمیت آشنایی با مهارت دسته‌بندی موضوعات و مفاهیم قرآنی)
- دسته‌بندی و بیان سوره و آیه یا آیات بر مبنای موضوع اصلی و موضوعات فرعی
- دسته‌بندی و بیان بر اساس مفردات قرآنی
- دسته‌بندی و بیان بر اساس اسم تفضیل‌ها («ترین‌های قرآنی»)
- دسته‌بندی و بیان بر اساس الفاظ هم‌آوا
- دسته‌بندی و بیان بر اساس چهارتایی‌ها به حصر عقلی
- دسته‌بندی و بیان بر اساس موضوعات نوجوان‌پسند
روش‌های برداشت از قرآن ۱
-
مرحله مقدماتی — محورهای شناخت روش صحیح برداشت از قرآن
- شناسایی واژگان غریب
- آیات برگزیده
- عنوان‌گذاری آیات
- غرض‌یابی آیات
- نکته‌یابی
شیوه‌های انتقال مفاهیم قرآن به کودکان
- اهمیت و ضرورت کار دینی و قرآنی با کودک و نوجوان
- بازی‌های مفهومی و غیرمفهومی قرآنی
- مسابقات مفهومی قرآنی
- نقاشی آسان و خلّاق قرآنی
- آموزش روش تفکر محور قرآنی
- آموزش روش سؤالات تک‌برگه قرآنی
- کاردستی‌های قرآنی
- سرگرمی‌های قرآنی
قالب‌های بیان تفسیر ۲
- روش داستانی (داستان‌های غیر متن) و کارورزی
- روش پلکانی و کارورزی
- روش گفتگوی متصل و کارورزی
- روش گفتگوی منفصل و کارورزی
روش‌های دسته‌بندی موضوعات و مفاهیم قرآن ۲
- مقدمه و خلاصه‌ای از دوره قبل
- دسته‌بندی و بیان بر اساس اجمال و تفصیل
- دسته‌بندی و بیان بر اساس مراتب
- دسته‌بندی و بیان بر اساس دسته‌بندهای موجود در قرآن
- دسته‌بندی و بیان بر اساس موضوعات (تفسیر موضوعی)
- دسته‌بندی و بیان بر اساس ربط آیات
- دسته‌بندی و بیان بر اساس ترجیع‌بندهای قرآنی (آیات شعاری)
- دسته‌بندی و بیان بر اساس اعداد و اشکال
روش برداشت از قرآن ۲
-
روش فهم
- فهم مفاهیم
- کشف مقاصد
- کشف مصادیق
-
روش تفهیم
- تعریف کلی از سوره
- تفصیل
- تطبیق
جریان‌شناسی شبهات قرآنی
- کلیات (ضرورت و اهمیت شبهه‌شناسی، آسیب‌های عدم توجه به شبهات، تاریخچه شبهه‌شناسی، تفاوت شبهه با سؤال و...)
-
جریان‌ها و گروه‌بندی جمعیت‌های فکری تولیدکننده شبهه
- بررسی جریان فمنیسم و شبهات آن
- بررسی جریان باستان‌گرایی افراطی با رویکرد شبهات نژادی
- آیات پرتکرار در شبهات قرآنی و روش‌های پاسخگویی به آن‌ها
روش ترجمه قرآن و نقدآموزی ترجمه‌های رایج
- کلیات (تعریف لغزش، ضرورت شناخت و پرهیزها، آشنایی با انواع ترجمه)
-
بررسی لغزشگاه‌های ترجمه
- ضرورت نقد و بررسی ترجمه‌های قرآن
- لغزش در معانی واژه‌ها
- لغزش در هیئت کلمه
- لغزش در شناخت جایگاه کلمه و کلام
- کاستی‌های ترجمه
- افزوده‌ها به ترجمه
- قرائن کلامی
- قواعد ادبی-بلاغی
شیوه‌های جذاب‌سازی جلسات بیان تفسیر
- ضرورت کار برای نسل نو
- ضرورت جذاب‌سازی کلاس‌ها
- شاخصه‌های مربی جذاب
- مراحل یک برنامه جذاب
- شروع‌های جذاب
- قالب‌های ارائه
- مسابقات و سرگرمی
کارگاه کلاس‌داری و مهارت تدریس
- کلیات (مقدمه، اهمیت و ضرورت ارائه محتوای تفسیری در قالب‌های روشمند)
-
طرح درس
-
قبل از کارگاه:
- مشخص شدن مخاطب و موضوع متناسب (به‌روز بودن بحث و مناسب بودن آن برای مخاطب)
- محتوای استاندارد (انتخاب محتوا و اجرای مباحث با روش علمی)
- تهیه مقدمه مناسب برای بحث
- تهیه محتوای مناسب در قالب فیش‌های منظم و مرتب
- تمرین تدریس مورد نظر (مشاوره گرفتن از دیگران) با تمرکز بر صحیح‌خوانی و تسلط بر آیات
- مستند بودن آیات و روایات و نقل‌قول‌ها
-
هنگام برگزاری کارگاه:
- معرفی خود و برقراری ارتباط با مخاطب و بیان اهداف کلاس
- آراستگی ظاهر و لباس، داشتن آمادگی جسمی و روحی
- اجرای روشمند موضوع و پرهیز از یکنواختی در کلاس‌داری (اجرای کلاس با نگاه و حرکت و صدای متعادل و متناسب)
- استفاده مطلوب از زمان و لوازم کمک آموزشی (مهندسی تخته و خط خوش)
- جمع‌بندی و نتیجه‌گیری
-
قبل از کارگاه: